Aktywność fizyczna zmniejsza jeden z markerów stresu oksydacyjnego. Przegląd wskazuje też na wzrost TAS
Załadowana sztanga na stojaku. Zdjęcie ilustracyjne wygenerowane przez AI – nie przedstawia opisywanego wydarzenia.
Analiza 98 badań wykazała, że aktywność fizyczna obniża poziom MDA i zwiększa całkowitą zdolność antyoksydacyjną, ale wyniki wymagają ostrożnej interpretacji.
Badacze przeanalizowali publikacje dotyczące wpływu aktywności fizycznej na biomarkery stresu oksydacyjnego u ludzi. Spośród 98 zakwalifikowanych badań do metaanalizy włączono dane z maksymalnie 31 prac, obejmujących łącznie 4742 osoby. Przeszukiwanie baz PubMed, Scopus i Web of Science objęło publikacje z lat 2000–2025.
Wyniki wskazały na istotne statystycznie obniżenie stężenia MDA po aktywności fizycznej. MDA, czyli malondialdehyd, jest markerem peroksydacji lipidów – procesu uszkadzania tłuszczów w komórkach przez reaktywne formy tlenu. Wielkość połączonego efektu wyniosła SMD –1,02, a przedział ufności 95 proc. rozciągał się od –1,95 do –0,09. Jednocześnie odnotowano wzrost TAS, czyli całkowitego statusu antyoksydacyjnego, który opisuje łączną zdolność organizmu do neutralizowania utleniaczy. Dla TAS SMD wyniósł 0,76, przy 95-procentowym przedziale ufności od 0,38 do 1,15.
Nie oznacza to jednak, że każdy analizowany mechanizm obrony antyoksydacyjnej reagował w ten sam sposób. Autorzy oceniali również między innymi SOD, katalazę i glutation, lecz w przedstawionym materiale nie podano pełnego zestawienia wyników dla tych markerów. Wniosek publikacji jest ostrożniejszy: aktywność fizyczna może ograniczać peroksydację lipidów i poprawiać nieenzymatyczną ochronę antyoksydacyjną, ale nie prowadzi jednolicie do zwiększenia aktywności enzymów antyoksydacyjnych.
Interpretację ograniczała bardzo duża różnorodność wyników między badaniami. Dla analizy MDA wartość I² wyniosła 94,6 proc., co wskazuje na znaczne różnice między wykorzystanymi pracami. Autorzy ocenili także jakość metodologiczną materiału jako umiarkowaną i wskazali na możliwe zjawisko błędu publikacyjnego w przypadku glutationu. Z tego powodu rezultaty należy traktować jako wskazówkę wymagającą dalszej weryfikacji, a nie jako uniwersalną miarę wpływu każdego rodzaju treningu na organizm.
Przekazany materiał urywa się przy wartości p dla TAS i nie podaje pełnych wyników dla SOD, katalazy, glutationu i TAC ani analiz w podziale według rodzaju i intensywności aktywności.